سیلوستازول
سیلوستازول دارویی از گروه داروهای مؤثر بر خون است که با کاهش چسبندگی پلاکتها و گشاد کردن عروق، جریان خون را در اندامها بهبود میبخشد.
این دارو بیشتر برای بهبود لنگش متناوب (درد پا هنگام راهرفتن ناشی از تنگی عروق) تجویز میشود تا فرد بتواند مسافت بیشتری را بدون توقف طی کند.
سیلوستازول در افرادی که هر درجهای از نارسایی قلبی دارند کاملاً ممنوع است؛ پزشک پیش از شروع مصرف باید از سلامت قلب شما مطمئن شود.
اگر تنگی نفس، تورم ناگهانی پا، افزایش سریع وزن، تپش شدید قلب یا نشانههای خونریزی غیرعادی دیدید، بیدرنگ با پزشک خود تماس بگیرید یا به اورژانس مراجعه کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
سیلوستازول (Cilostazol) دارویی از دستهٔ مهارکنندههای آنزیم فسفودیاستراز نوع سه است که در گروهٔ داروهای مؤثر بر خون و خونسازی قرار میگیرد. این دارو با افزایش سطح یک پیامرسان داخلسلولی، از چسبیدن و تجمع پلاکتها به یکدیگر جلوگیری میکند و همزمان عروق خونی را گشاد میسازد. حاصل این دو اثر، بهبود جریان خون در اندامهای تحتانی و کاهش نشانههای ناشی از تنگی عروق پا است. اثر کامل آن معمولاً فوری نیست و ممکن است چند هفته طول بکشد تا نتیجهای محسوس در راهرفتن احساس شود. سیلوستازول تنها با نسخهٔ پزشک و برای مدتی که او تعیین میکند مصرف میشود.
موارد مصرف
- کاهش لنگش متناوب و درد پا هنگام راهرفتن، ناشی از بیماری انسدادی عروق محیطی
- افزایش توان راهرفتن و بیشتر شدن مسافتی که فرد پیش از توقف طی میکند
- بهبود جریان خون در پاها در تنگی مزمن عروق اندام تحتانی
- کاهش احتمال تنگی مجدد عروق در برخی بیماران پس از مداخلههای عروقی، به تشخیص پزشک متخصص
روش مصرف
سیلوستازول را طبق دستور دقیق نسخهٔ پزشک، و ترجیحاً با معدهای نسبتاً خالی و کمی پیش از غذا مصرف کنید؛ چون خوردن همزمان با غذاهای پرچرب میتواند جذب دارو را بالا ببرد و احتمال سردرد را بیشتر کند. بهتر است هر روز در ساعتهای ثابتی مصرف شود تا اثر آن پایدار بماند و نوبتی از دارو فراموش نشود. اثر سیلوستازول بر بهبود راهرفتن معمولاً فوری نیست و ممکن است چند هفته طول بکشد تا نتیجه احساس شود؛ پس نبود نتیجهٔ سریع دلیلی برای قطع خودسرانهٔ دارو نیست. مصرف را بدون هماهنگی با پزشک قطع نکنید و برای هرگونه تغییر در نحوهٔ مصرف، تنها به نسخه و دستور پزشک یا داروساز خود عمل کنید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
لنگش متناوب و درد پا هنگام راهرفتن ناشی از بیماری انسدادی عروق محیطی، با هدف افزایش توان و مسافت راهرفتن
حداقل ۳۰ دقیقه پیش از صبحانه و شام یا ۲ ساعت پس از غذا مصرف شود؛ اگر پس از ۳ ماه بهبود معنیدار حاصل نشد، ادامهٔ درمان توصیه نمیشود.
کاهش احتمال تنگی مجدد عروق پس از مداخلههای عروقی
بهعنوان درمان کمکی و با توجه به خطر خونریزی و داروهای ضدپلاکت همزمان مصرف شود.
پیش از مصرف بدانید
- اگر سابقهٔ هرگونه نارسایی قلبی دارید، حتماً پیش از مصرف به پزشک بگویید؛ این دارو در نارسایی قلبی ممنوع است.
- سابقهٔ خونریزی غیرعادی، زخم فعال گوارشی، یا هر اختلال انعقادی خون را با پزشک در میان بگذارید.
- اگر داروهای رقیقکنندهٔ خون، ضدپلاکت، یا داروهای مؤثر بر کبد مصرف میکنید، فهرست کامل آنها را به پزشک اطلاع دهید.
- بیماری شدید کبدی یا کلیوی، حساسیت شناختهشده به سیلوستازول، یا بارداری و شیردهی را حتماً با پزشک در میان بگذارید.
- اگر قرار است تحت عمل جراحی یا کار دندانپزشکی قرار بگیرید، از پیش به پزشک یا دندانپزشک خود اطلاع دهید که سیلوستازول مصرف میکنید.
عوارض احتمالی
- سردرد (شایعترین عارضه، بهویژه در روزها و هفتههای ابتدایی مصرف)
- اسهال یا شل شدن مدفوع
- سرگیجه
- تپش خفیف قلب
- گلودرد یا آبریزش بینی
- نشانههای نارسایی قلبی مانند تنگی نفس، تورم ناگهانی پا یا شکم، و افزایش سریع وزن؛ در صورت بروز، فوراً به پزشک مراجعه کنید یا با اورژانس تماس بگیرید.
- علائم خونریزی غیرعادی مانند کبودی بیدلیل، خون در ادرار یا مدفوع، یا خونریزی لثه و بینی که بند نمیآید؛ در این موارد سریع به پزشک مراجعه کنید.
- تپش شدید قلب، ضربان نامنظم یا خیلی سریع، یا درد قفسهٔ سینه؛ نیازمند مراجعهٔ فوری به پزشک یا اورژانس است.
- نشانههای واکنش آلرژیک شدید مانند ورم صورت و لب، کهیر گسترده، یا مشکل تنفسی؛ در این حالت بلافاصله با اورژانس تماس بگیرید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
برخی داروها میتوانند غلظت خونی سیلوستازول را بالا ببرند و احتمال عوارض آن را بیشتر کنند؛ از آن جملهاند برخی داروهای ضدقارچ، آنتیبیوتیکهای خانوادهٔ ماکرولید، برخی داروهای قلبی مسدودکنندهٔ کانال کلسیم، و برخی داروهای کاهندهٔ اسید معده. آب گریپفروت هم میتواند جذب دارو را افزایش دهد و بهتر است در دورهٔ مصرف سیلوستازول از آن پرهیز شود. از آنجا که سیلوستازول اثر ضدپلاکتی دارد، مصرف همزمان آن با آسپرین، وارفارین، کلوپیدوگرل، یا داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی میتواند خطر خونریزی را افزایش دهد و نیازمند نظارت دقیقتر پزشک است. برای پیشگیری از تداخلهای ناخواسته، فهرست کامل داروها، مکملها و گیاهان داروییای را که مصرف میکنید، به پزشک و داروساز خود بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اطلاعات دربارهٔ ایمنی سیلوستازول در بارداری انسان محدود است و برخی مطالعات حیوانی نگرانیهایی را نشان دادهاند؛ به همین دلیل این دارو در بارداری تنها در صورتی تجویز میشود که پزشک، منفعت آن را بر خطر احتمالی برتر بداند. مشخص نیست سیلوستازول از شیر مادر عبور میکند یا نه، پس مادران شیرده باید پیش از مصرف حتماً با پزشک مشورت کنند تا ایمنترین گزینه برای مادر و نوزاد انتخاب شود.
نگهداری
سیلوستازول را در دمای اتاق و دور از رطوبت، گرمای مستقیم و نور آفتاب نگهداری کنید. قرصها را در بستهٔ اصلی و دور از دسترس کودکان قرار دهید. پیش از هر بار مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخگذشته یا اضافی را طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید، نه در سطل زبالهٔ خانگی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 50 mg |
| قرص | 100 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۹ برند از ۱۰ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱سیلوستازول چه زمانی اثر خود را نشان میدهد؟
۰۲چرا سیلوستازول در نارسایی قلبی ممنوع است؟
۰۳آیا مصرف همزمان سیلوستازول و آسپرین بیخطر است؟
۰۴آیا سردرد از عوارض شایع سیلوستازول است؟
۰۵آیا مصرف الکل همراه سیلوستازول مشکلی دارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳۳ فرآوردهٔ ثبتشده، ۹ برند از ۱۰ سازنده، در گروه B01AC23. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.