بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · گوارش و سوخت‌وساز

بیزاکودیل

Bisacodyl
رده ATC A06AB02شکل‌ها شیاف، قرص طولانی‌رهشدوز 10 mg، 5 mgبرند در ایران ۲۱
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

بیزاکودیل یک ملینِ محرک (Stimulant Laxative) است که با تحریکِ حرکاتِ روده به دفعِ مدفوع کمک می‌کند.

بیشتر برای چه؟

بیشترین کاربردِ آن درمانِ کوتاه‌مدتِ یبوست و پاک‌سازیِ روده پیش از عملِ جراحی، کولونوسکوپی یا برخی آزمایش‌های تصویربرداری است.

نکتهٔ ایمنی مهم

قرصِ این دارو روکشِ ویژه‌ای دارد که نباید خرد یا جویده شود، و بهتر است با فاصله‌ای حدودِ یک ساعت از شیر یا داروهای ضداسید مصرف شود.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر یبوست بیش از چند روز ادامه یافت، دردِ شدیدِ شکم یا خونریزیِ رکتال دیدید، یا نیاز به مصرفِ مکررِ این دارو پیدا کردید، حتماً با پزشک مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Bisacodyl
۰۲

معرفی دارو

بیزاکودیل دارویی از دستهٔ ملین‌های محرک است که در گروهِ درمانیِ گوارش و سوخت‌وساز جای می‌گیرد. این دارو با تحریکِ مستقیمِ عصب‌های دیوارهٔ رودهٔ بزرگ، حرکاتِ دودیِ روده را تقویت می‌کند و هم‌زمان تجمعِ آب و املاح را درونِ آن افزایش می‌دهد. حاصلِ این دو اثر، نرم‌شدنِ مدفوع و آسان‌ترشدنِ دفعِ آن است. بیزاکودیل در ایران به دو شکلِ قرصِ خوراکیِ روکش‌دار و شیافِ رکتال عرضه می‌شود که از نظرِ سرعتِ اثرگذاری تفاوتِ زیادی با هم دارند.

۰۳

موارد مصرف

  • درمانِ کوتاه‌مدتِ یبوستِ گاه‌به‌گاه
  • پاک‌سازیِ روده پیش از عملِ جراحی
  • آماده‌سازیِ روده پیش از کولونوسکوپی یا آندوسکوپی
  • آماده‌سازیِ روده پیش از برخی آزمایش‌های تصویربرداریِ شکم
  • کمک به تخلیهٔ روده در برخی شرایطِ خاصِ بالینی، به تشخیصِ پزشک
۰۴

روش مصرف

قرصِ بیزاکودیل باید کامل و بدونِ خرد کردن یا جویدن، همراه با آبِ فراوان بلعیده شود، زیرا روکشِ آن مانعِ حل‌شدنِ زودهنگامِ دارو در معده می‌شود؛ به همین دلیل بهتر است بینِ مصرفِ این قرص و مصرفِ شیر، لبنیات یا داروهای ضداسید، فاصله‌ای حدودِ یک ساعت رعایت شود. اثرِ قرص معمولاً چند ساعت پس از مصرف پدیدار می‌شود، بنابراین اغلب مصرفِ آن پیش از خواب توصیه می‌شود تا نتیجه، صبحِ روزِ بعد ظاهر شود؛ درحالی‌که شیافِ رکتال بسیار سریع‌تر اثر می‌کند. زمان‌بندی، دفعات و طولِ دورهٔ مصرف را دقیقاً طبقِ نسخه یا توصیهٔ پزشک و داروساز رعایت کنید و بدونِ مشورتِ ایشان، مصرف را برای مدتِ طولانی ادامه ندهید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

یبوستِ گاه‌به‌گاه؛ درمانِ کوتاه‌مدت

بزرگسالانقرص: ۵ تا ۱۰ میلی‌گرم یک‌بار در روز، ترجیحاً هنگام خواب؛ یا شیاف: ۱۰ میلی‌گرم یک‌بار در روز برای اثر سریع‌تر.
کودکانکودکان ۴ تا ۱۰ سال: ۵ میلی‌گرم خوراکی هنگام خواب یا ۵ میلی‌گرم شیاف یک‌بار در روز، با نظر پزشک؛ بالای ۱۰ سال معمولاً دوز بزرگسالان. زیر ۴ سال مصرف نشود.

قرص را کامل با آب ببلعید و نجوید؛ اثر قرص معمولاً پس از ۶ تا ۱۲ ساعت و اثر شیاف طی ۱۵ تا ۶۰ دقیقه آغاز می‌شود. مصرف روزانهٔ مداوم بیش از ۵ روز بدون بررسی علت یبوست توصیه نمی‌شود؛ در درد شکمی، تهوع یا استفراغ بدون ارزیابی پزشک مصرف نکنید.

پاک‌سازیِ روده پیش از عملِ جراحی

بزرگسالان۲۰ میلی‌گرم خوراکی در روز قبل از عمل، معمولاً ۱۰ میلی‌گرم صبح و ۱۰ میلی‌گرم عصر، سپس ۱۰ میلی‌گرم شیاف صبح روز عمل.
کودکانکودکان ۴ تا ۱۰ سال: ۵ میلی‌گرم قرص عصر روز قبل و ۵ میلی‌گرم شیاف صبح روز عمل؛ بالای ۱۰ سال همان رژیم بزرگسالان. فقط تحت نظارت پزشک.

فقط طبق دستور پزشک و برنامهٔ پاک‌سازی مصرف شود؛ مایعات کافی و زمان‌بندی دقیق اهمیت دارد.

آماده‌سازیِ روده پیش از کولونوسکوپی یا آندوسکوپی

بزرگسالان۲۰ میلی‌گرم خوراکی در روز قبل از اقدام، معمولاً ۱۰ میلی‌گرم صبح و ۱۰ میلی‌گرم عصر، سپس ۱۰ میلی‌گرم شیاف صبح روز اقدام.
کودکانکودکان ۴ تا ۱۰ سال: ۵ میلی‌گرم قرص عصر روز قبل و ۵ میلی‌گرم شیاف صبح روز اقدام؛ بالای ۱۰ سال همان رژیم بزرگسالان. فقط تحت نظارت پزشک.

زمان مصرف باید دقیقاً با دستور مرکز درمانی هماهنگ شود و بیزاکودیل بخشی از برنامهٔ کامل پاک‌سازی روده است.

آماده‌سازیِ روده پیش از برخی آزمایش‌های تصویربرداریِ شکم

بزرگسالان۲۰ میلی‌گرم خوراکی در روز قبل از آزمایش، معمولاً ۱۰ میلی‌گرم صبح و ۱۰ میلی‌گرم عصر، سپس ۱۰ میلی‌گرم شیاف صبح روز آزمایش.
کودکانکودکان ۴ تا ۱۰ سال: ۵ میلی‌گرم قرص عصر روز قبل و ۵ میلی‌گرم شیاف صبح روز آزمایش؛ بالای ۱۰ سال همان رژیم بزرگسالان. فقط تحت نظارت پزشک.

قرص و شیاف برای تخلیهٔ کامل روده به‌کار می‌روند؛ زمان‌بندی و میزان مایعات را طبق دستور پزشک رعایت کنید.

تنظیم دوز: مقادیر بالا عمومی‌اند و جایگزین نسخه نیستند؛ پزشک دوز دقیق را بر اساس سن، وزن، شدت وضعیت و عملکرد کلیه و کبد تعیین می‌کند. در سالمندان و بیماران مبتلا به نارسایی کلیه یا کبد، به‌ویژه در معرض کم‌آبی یا اختلال آب و الکترولیت، مقدار و مدت مصرف باید با نظر و پایش پزشک تنظیم شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر دردِ شدید یا ناگهانیِ شکم، تهوعِ شدید یا نشانه‌هایی از انسدادِ روده دارید، پیش از مصرف حتماً به پزشک اطلاع دهید.
  • اگر پیش‌تر به بیزاکودیل یا هر یک از اجزای این دارو حساسیت نشان داده‌اید، پزشک را مطلع کنید.
  • ابتلا به بیماری‌های التهابیِ حادِ روده (مانند کولیتِ زخمی یا کرون در مرحلهٔ فعال) یا آپاندیسیت را با پزشک در میان بگذارید.
  • هرگونه بیماریِ کلیوی، مشکلاتِ قلبی یا عدمِ تعادلِ املاحِ خون (مانند پتاسیم) را پیش از مصرف به پزشک بگویید.
  • در صورتِ بارداری، شیردهی یا مصرفِ هم‌زمانِ داروهای دیگر (به‌ویژه ادرارآورها یا کورتون‌ها)، پزشک یا داروساز را در جریان بگذارید.
  • این دارو برای مصرفِ روزمره و طولانی‌مدت ساخته نشده؛ اگر یبوستِ مزمن دارید، این موضوع را با پزشک مطرح کنید تا علتِ اصلیِ آن بررسی شود.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • پیچش یا دل‌دردِ خفیفِ شکم
  • احساسِ سوزش یا تحریکِ خفیف در ناحیهٔ مقعد (به‌ویژه هنگامِ استفاده از شیاف)
  • حالتِ تهوعِ خفیف
  • نفخ یا احساسِ سنگینی در شکم
  • اسهال یا شل‌شدنِ مدفوع
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • خونریزیِ رکتال یا دیدنِ خونِ تازه در مدفوع؛ مصرف را متوقف کنید و به پزشک مراجعه کنید، و اگر خونریزی شدید بود با اورژانس تماس بگیرید.
  • دردِ شدید و ناگهانیِ شکم که برطرف نمی‌شود؛ می‌تواند نشانهٔ انسدادِ روده باشد، پس فوراً به پزشک مراجعه کنید یا با اورژانس تماس بگیرید.
  • نشانه‌های افتِ شدیدِ آب و املاحِ بدن مانند ضعفِ شدید، سرگیجه، گرفتگیِ عضلانی یا ضربانِ نامنظمِ قلب، به‌ویژه پس از مصرفِ زیاد یا طولانی‌مدت؛ در این موارد فوراً به پزشک مراجعه کنید یا با اورژانس تماس بگیرید.
  • نشانه‌های واکنشِ آلرژیکِ شدید مانند ورمِ صورت و لب، کهیرِ گسترده یا تنگیِ نفس؛ در صورتِ بروز، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
  • اسهالِ شدید یا مداوم که بیش از چند روز طول بکشد؛ در این حالت به پزشک اطلاع دهید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

مصرفِ هم‌زمانِ قرصِ بیزاکودیل با شیر، لبنیات، داروهای ضداسید یا سایرِ داروهای کاهندهٔ اسیدِ معده می‌تواند روکشِ محافظِ قرص را زودتر از موعد در معده حل کند و به ناراحتیِ معده یا دل‌درد بینجامد؛ به همین دلیل بهتر است فاصله‌ای حدودِ یک ساعت میانِ مصرفِ آن‌ها رعایت شود. مصرفِ طولانی‌مدت یا هم‌زمانِ این دارو با ادرارآورها یا کورتون‌ها می‌تواند خطرِ افتِ املاحِ خون را افزایش دهد. هم‌زمانی با سایرِ ملین‌ها نیز ممکن است اثرِ آن را تشدید کند. فهرستِ کاملِ داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا هر تداخلِ احتمالی بررسی شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

جذبِ سامانیِ (سیستمیک) بیزاکودیل از روده اندک است، به همین دلیل در برخی موارد برای یبوستِ کوتاه‌مدتِ دورانِ بارداری نیز به‌کار می‌رود، اما تصمیمِ نهایی و مدتِ مصرف را باید پزشک بگیرد. دربارهٔ دورانِ شیردهی نیز داده‌های نگران‌کننده‌ای گزارش نشده، ولی چون هر دارویی می‌تواند شرایطِ فردی را تحتِ تأثیر قرار دهد، پیش از مصرف در این دو دوران حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

۱۰

نگهداری

بیزاکودیل را در دمای اتاق، دور از نور، رطوبت و گرمای مستقیم نگهداری کنید. شیافِ آن به‌ویژه در فصلِ گرما ممکن است نرم یا ذوب شود، پس بهتر است در جای خنک نگهداری شود. دارو را همیشه دور از دسترسِ کودکان قرار دهید و پیش از مصرف، تاریخِ انقضای بسته را بررسی کنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
شیاف5 mg
شیاف10 mg
قرص طولانی‌رهش5 mg
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۲۱ برند از ۲۲ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
قرص بیزاکودیل 5 میلی گرم BISACODYL 5MG TAB
10 in 1 BLISTER PACK
Apotex
قرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل BISACODYL
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
Genex Pharma
قرص طولانی‌رهش
دوسالاکس DUSALAX
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 CARTON · 10 BOX in 1 BOX
Kwality Pharmaceuticals Ltd.
قرص طولانی‌رهششیاف
کودان KUDONE
1 STRIP in 1 BOX
Kwality Pharmaceuticals Ltd.
شیاف
دلکومد DULCOMED
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
Medwise Pharmaceuticals
قرص طولانی‌رهش
بکونیس BEKUNIS
30 TABLET, DELAYED RELEASE in 3 BLISTER PACK in 1 BOX
Roha arzneimittel
قرص طولانی‌رهش
دولکولاکس DULCOLAX
12 DOSE PACK in 1 BOX
Sanofi
شیاف
بیزاکودیل سوفارما BISACODYL SOPHARMA
12 SUPPOSITORY in 1 BLISTER PACK in 1 BOX
Sopharma AD
شیاف
بیزاکودیل BISACODYL
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
Sydler
قرص طولانی‌رهش
وسکولاکس WESCOLAX
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
West Coast Pharmaceutical Works Limited
قرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل BISACODYL
10 SUPPOSITORY in 1 BLISTER PACK in 1 BOX
ایران آوند فر
شیاف
بیزاکودیل-ناژو BISACODYL-NAJO
10 SUPPOSITORY in 1 STRIP in 1 BOX · 10 SUPPOSITORY in 2 STRIP in 1 BOX
ایران ناژو
شیاف
بیزاکودیل بهسا BISACODYL BEHSA
10 SUPPOSITORY in 2 BLISTER PACK in 1 BOX
دارو سازی بهسا
شیاف
بیزاکودیل-بهوزان BISACODYL-BEHVAZAN
5 SUPPOSITORY in 1 BLISTER PACK in 1 BOX
دارو سازی بهوزان
شیاف
بیزاکس BISAX
10 SUPPOSITORY in 2 BLISTER PACK in 1 BOX
دارو سازی بهوزان
شیاف
لاکسارست LAXAREST
10 SUPPOSITORY in 2 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی آرنیکا سلامت
شیاف
زاکودیل XACODIL
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی آنی درمان
قرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل BISACODYL
10 SUPPOSITORY in 10 STRIP in 1 BOX
داروسازی ابوریحان
شیاف
بیزاکودیل 10 م گ شیاف BISACODYL 10MG SUPP
داروسازی ابوریحان
شیاف
بیزاکودیل 5 م گ شیاف BISACODYL 5MG SUPP
داروسازی ابوریحان
شیاف
بیزاکودیل-آر® 5 م گ قرص BISACODYL-AR® 5MG TAB
داروسازی ابوریحان
قرص طولانی‌رهش
لاکسادیل LAXADYL
10 SUPPOSITORY in 2 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی ابوریحان
شیاف
بیزاکودیل BISACODYL
10 SUPPOSITORY in 2 BAG in 1 BOX · 10 SUPPOSITORY in 2 BLISTER PACK in 1 BOX · 100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی تولید دارو
شیافقرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل 5 م گ قرص BISACODYL 5MG TAB
سبحان دارو
قرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل BISACODYL
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
سجاد داروی شرق
قرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل 5 BISACODYL 5
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
سجاد داروی شرق
قرص طولانی‌رهش
بیزاکودیل عماد BISACODYL EMAD
5 BLISTER PACK in 1 BOX
عماد درمان پارس
شیاف
بیزاکودیل BISACODYL
5 SUPPOSITORY in 1 STRIP in 1 BOX · 10 SUPPOSITORY in 2 STRIP in 1 BOX
فارماشیمی
شیاف
بیزاکودیل 10 م گ شیاف BISACODYL 10MG SUPP
فارماشیمی
شیاف
بیزاکودیل 5 م گ شیاف BISACODYL 5MG SUPP
فارماشیمی
شیاف
بیزاکودیل BISACODYL
100 TABLET, DELAYED RELEASE in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
پور سینا
قرص طولانی‌رهش
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا نباید قرصِ بیزاکودیل را خرد کرد یا جوید؟
این قرص روکشِ ویژه‌ای دارد که از حل‌شدنِ آن در معده جلوگیری می‌کند تا دارو مستقیماً در روده اثر بگذارد. اگر خرد یا جویده شود، این روکش از بین می‌رود، دارو زودتر در معده رها می‌شود و می‌تواند باعثِ دل‌درد یا ناراحتیِ معده شود.
۰۲اثرِ بیزاکودیل چند ساعت پس از مصرف شروع می‌شود؟
قرصِ خوراکی معمولاً چند ساعت پس از مصرف اثر می‌کند، به همین دلیل اغلب شبِ قبل مصرف می‌شود تا نتیجه صبحِ روزِ بعد ظاهر شود. شیافِ رکتال بسیار سریع‌تر عمل می‌کند و اثرِ آن معمولاً در کمتر از یک ساعت آشکار می‌شود. زمانِ دقیقِ مصرف را پزشک یا داروساز بر اساسِ هدفِ درمان مشخص می‌کند.
۰۳آیا مصرفِ طولانی‌مدتِ بیزاکودیل ضرر دارد؟
بله، مصرفِ مداوم و بدونِ نظارتِ آن می‌تواند به وابستگیِ روده به ملین، افتِ املاحِ بدن و حتی تشدیدِ یبوست در درازمدت بینجامد. این دارو برای درمانِ کوتاه‌مدت طراحی شده و در صورتِ یبوستِ مزمن باید علتِ اصلی با پزشک بررسی شود.
۰۴آیا شیافِ بیزاکودیل با قرصِ آن فرق دارد؟
هر دو شکل، مادهٔ مؤثرِ یکسانی دارند، اما شیاف مستقیماً در رکتوم اثر می‌گذارد و بسیار سریع‌تر از قرصِ خوراکی عمل می‌کند. انتخاب میانِ این دو شکل، بسته به شرایطِ فرد و هدفِ درمان، با نظرِ پزشک انجام می‌شود.
۰۵آیا می‌توان بیزاکودیل را همراه با شیر مصرف کرد؟
بهتر است قرصِ بیزاکودیل با فاصله‌ای حدودِ یک ساعت از مصرفِ شیر و لبنیات خورده شود، چون این مواد می‌توانند روکشِ محافظِ قرص را زودتر حل کنند. این نکته دربارهٔ شیافِ رکتال صدق نمی‌کند، چرا که آن مستقیماً وارد رکتوم می‌شود.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۵۲ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۲۱ برند از ۲۲ سازنده، در گروه A06AB02. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.