بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · مغز و اعصاب

آمی‌تریپتیلین

Amitriptyline Hydrochloride
رده ATC N06AA09شکل قرصدوز 25 mg، 10 mg، 100 mg، 50 mgبرند در ایران ۹
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

آمی‌تریپتیلین دارویی از خانوادهٔ ضدافسردگی‌های سه‌حلقه‌ای است که با تنظیم برخی مواد شیمیایی مغز، به بهبود خلق‌وخو و کاهش درد کمک می‌کند.

بیشتر برای چه؟

این دارو بیشتر برای درمان افسردگی، پیشگیری از میگرن و کنترل دردهای عصبی و مزمن مانند فیبرومیالژیا تجویز می‌شود.

نکتهٔ ایمنی مهم

آمی‌تریپتیلین می‌تواند باعث خواب‌آلودگی و خشکی دهان شود و نباید به‌طور ناگهانی قطع شود؛ هر تغییری در نحوهٔ مصرف باید با نظر پزشک باشد.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر افکار خودکشی یا آسیب به خود، تپش قلب غیرعادی یا نشانه‌های آلرژی شدید مانند تورم صورت و دشواری در تنفس داشتید، فوراً با پزشک یا اورژانس تماس بگیرید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Amitriptyline
۰۲

معرفی دارو

آمی‌تریپتیلین (که در ایران با نام تجاری ساروتن نیز شناخته می‌شود) داروی خوراکی به‌شکل قرص و از دستهٔ ضدافسردگی‌های سه‌حلقه‌ای است؛ این گروه دارویی سال‌هاست هم برای درمان افسردگی و هم برای برخی دردهای مزمن به کار می‌رود. این دارو با افزایش در دسترس‌بودن سروتونین و نوراپی‌نفرین در مغز، به تنظیم خلق‌وخو کمک می‌کند. علاوه بر اثر ضدافسردگی، پزشکان معمولاً در دوزهایی پایین‌تر از دوز ضدافسردگی، همین دارو را برای پیشگیری از میگرن، کاهش دردهای عصبی مزمن و پیشگیری از سردردهای تنشی نیز تجویز می‌کنند. اثر کامل آن معمولاً به‌تدریج و طی چند هفته ظاهر می‌شود، به همین دلیل ادامهٔ منظم مصرف طبق نظر پزشک اهمیت دارد. این متن صرفاً جنبهٔ آموزشی دارد و جایگزین معاینه، تشخیص یا تجویز پزشک نیست.

۰۳

موارد مصرف

  • درمان افسردگی
  • پیشگیری از حملات میگرن
  • کاهش دردهای عصبی مزمن (مانند نوروپاتی دیابتی)
  • کمک به کنترل فیبرومیالژیا
  • پیشگیری از سردردهای تنشی مزمن
۰۴

روش مصرف

آمی‌تریپتیلین معمولاً یک نوبت در روز و به‌دلیل اثر خواب‌آورش، ترجیحاً نزدیک زمان خواب مصرف می‌شود؛ می‌توان آن را همراه غذا یا بدون غذا خورد، اما بهتر است هر روز در ساعت مشخصی مصرف شود تا اثرش یکنواخت بماند. برای افسردگی، بهبود محسوس ممکن است چند هفته طول بکشد، پس نباید به‌محض ندیدن نتیجهٔ سریع، خودسرانه مصرف را قطع یا دوز را تغییر داد. قطع ناگهانی این دارو می‌تواند علائمی مانند بی‌خوابی، تهوع یا بی‌قراری ایجاد کند؛ اگر قرار باشد مصرف قطع شود، این کار باید به‌تدریج و تحت نظر پزشک انجام گیرد. مقدار مصرف و مدت درمان را فقط پزشک بر اساس شرایط شما تعیین می‌کند.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

درمان افسردگی

بزرگسالانشروع معمول ۲۵ میلی‌گرم دو بار در روز؛ در صورت نیاز، افزایش ۲۵ میلی‌گرمی یک روز در میان تا ۱۵۰ میلی‌گرم در روز، در دو نوبت. پس از پاسخ، کمترین دوز مؤثر ادامه یابد.

اثر ضدافسردگی معمولاً پس از ۲ تا ۴ هفته آغاز می‌شود؛ درمان نگهدارنده معمولاً تا حدود ۶ ماه پس از بهبودی ادامه می‌یابد.

پیشگیری از حملات میگرن

بزرگسالانشروع ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم عصر یا شب؛ افزایش ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم هر ۳ تا ۷ روز بر اساس تحمل، تا دوز معمول ۲۵ تا ۷۵ میلی‌گرم یک بار در شب.

برای پیشگیری روزانه است و حملهٔ حاد میگرن را فوراً برطرف نمی‌کند؛ پاسخ پس از چند هفته و ادامهٔ درمان باید دوره‌ای ارزیابی شود.

کاهش دردهای عصبی مزمن، مانند نوروپاتی دیابتی

بزرگسالانشروع ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم در عصر یا شب؛ افزایش ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم هر ۳ تا ۷ روز بر اساس تحمل، تا دوز معمول ۲۵ تا ۷۵ میلی‌گرم در روز، ترجیحاً شب‌ها.

دوز معمول برای درد تا ۷۵ میلی‌گرم در روز است؛ اثر ضددرد معمولاً پس از ۲ تا ۴ هفته ظاهر می‌شود و قطع دارو باید تدریجی باشد.

کمک به کنترل فیبرومیالژیا

بزرگسالانشروع ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم هنگام خواب؛ در صورت نیاز و تحمل، افزایش تدریجی تا ۲۵ تا ۵۰ میلی‌گرم شبانه.

کمترین دوز مؤثر برای بهبود درد و خواب به‌کار می‌رود؛ پاسخ درمانی پس از چند هفته ارزیابی شود.

پیشگیری از سردردهای تنشی مزمن

بزرگسالانشروع ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم هنگام خواب؛ افزایش ۱۰ تا ۲۵ میلی‌گرم هر ۳ تا ۷ روز یا هر هفته، تا دوز معمول ۲۵ تا ۷۵ میلی‌گرم شبانه.

مصرف منظم روزانه برای پیشگیری لازم است؛ اثر معمولاً پس از چند هفته ارزیابی و درمان به‌طور دوره‌ای بازبینی می‌شود.

تنظیم دوز: در سالمندان و بیماران مبتلا به بیماری کبدی، درمان باید با دوز کمتر و افزایش آهسته‌تر و با پایش پزشک انجام شود؛ در نارسایی کلیه معمولاً تغییر دوز لازم نیست، اما پایش بالینی ضروری است. دوز دقیق بر اساس سن، وزن، شدت بیماری و عملکرد کلیه و کبد توسط پزشک تعیین می‌شود؛ در مصرف سرپایی معمولاً نباید از ۱۵۰ میلی‌گرم در روز بیشتر شود و دوزهای بالاتر فقط با پایش تخصصی قابل بررسی است. قرص را می‌توان با غذا یا بدون غذا مصرف کرد و به‌دلیل خواب‌آلودگی معمولاً عصر یا شب مصرف می‌شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر پیش از این به آمی‌تریپتیلین یا داروهای مشابه آن حساسیت داشته‌اید، پیش از مصرف به پزشک اطلاع دهید.
  • بیماری قلبی، اختلال ریتم قلب، سکتهٔ قلبی اخیر، تشنج یا صرع را حتماً با پزشک در میان بگذارید.
  • ابتلا به گلوکوم زاویه‌بسته، مشکلات پروستات، دشواری در دفع ادرار، بیماری کبدی یا اختلال دوقطبی را با پزشک در میان بگذارید.
  • فهرست کامل داروها، مکمل‌ها و گیاهان دارویی مصرفی‌تان، به‌ویژه ضدافسردگی‌های دیگر، را به پزشک نشان دهید.
  • در صورت بارداری، قصد بارداری یا شیردهی، پیش از شروع این دارو با پزشک مشورت کنید.
  • در سالمندان، خطر خواب‌آلودگی، افت فشار هنگام بلند شدن و زمین خوردن با این دارو بیشتر است؛ این موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • خشکی دهان
  • خواب‌آلودگی
  • یبوست
  • تاری دید
  • سرگیجه یا افت فشار هنگام بلند شدن
  • افزایش وزن
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • تپش قلب، ضربان نامنظم یا غش ناگهانی؛ در این حالت فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
  • بدترشدن خلق یا بروز افکار خودکشی و آسیب به خود، به‌ویژه در هفته‌های نخست درمان یا پس از تغییر دوز؛ بلافاصله با پزشک تماس بگیرید یا به اورژانس مراجعه کنید.
  • تب، بی‌قراری شدید، لرزش یا انقباض غیرارادی عضلات که می‌تواند نشانهٔ سندرم سروتونین باشد؛ نیازمند مراجعهٔ سریع پزشکی است.
  • تورم صورت، لب یا گلو و دشواری در تنفس که نشانهٔ واکنش آلرژیک شدید است؛ فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
  • تشنج یا ناتوانی در دفع ادرار؛ باید سریع به پزشک اطلاع داده یا به مرکز درمانی مراجعه شود.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

آمی‌تریپتیلین با گروهی از ضدافسردگی‌ها به نام مهارکننده‌های مونوآمین‌اکسیداز (MAOIs) تداخل خطرناک دارد و مصرف هم‌زمان آنها ممنوع است. ترکیب آن با سایر داروهایی که بر سروتونین مغز اثر می‌گذارند، مانند برخی ضدافسردگی‌های دیگر یا داروهای تریپتانی میگرن، می‌تواند خطر سندرم سروتونین را بالا ببرد. مصرف هم‌زمان با الکل، آرام‌بخش‌ها، خواب‌آورها یا مسکن‌های اپیوئیدی نیز خواب‌آلودگی و کاهش هوشیاری را تشدید می‌کند. داروهایی که خودشان باعث خشکی دهان، یبوست یا اختلال ریتم قلب می‌شوند نیز باید با احتیاط بیشتری همراه این دارو مصرف شوند. به همین دلیل، فهرست کامل داروها و مکمل‌های مصرفی خود را به پزشک و داروساز اطلاع دهید تا خطر تداخل بررسی شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

ایمنی کامل آمی‌تریپتیلین در بارداری اثبات‌نشده و این دارو، به‌ویژه در ماه‌های پایانی بارداری، فقط زمانی تجویز می‌شود که پزشک منفعتش را بیشتر از خطر آن بداند؛ نوزادانی که مادرشان تا پایان بارداری این دارو را مصرف کرده، گاهی برای مدت کوتاهی نیاز به مراقبت ویژه پیدا می‌کنند. این دارو به مقدار کم در شیر مادر ترشح می‌شود، بنابراین مادران شیرده باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند. هرگونه تصمیم دربارهٔ شروع، ادامه یا قطع این دارو در دوران بارداری و شیردهی فقط با نظر پزشک متخصص گرفته شود.

۱۰

نگهداری

آمی‌تریپتیلین را در دمای اتاق و دور از رطوبت، نور مستقیم و گرمای زیاد نگهداری کنید و قرص‌ها را در بستهٔ اصلی نگه دارید. از آنجا که مصرف تصادفی حتی مقدار کمی از این دارو برای کودکان می‌تواند بسیار خطرناک باشد، آن را کاملاً دور از دید و دسترس کودکان و دیگر افراد نگه دارید. پیش از هر مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخ‌گذشته یا اضافی را طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
قرص75 mg
قرص10 mg
قرص25 mg
قرص100 mg
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۹ برند از ۱۰ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
ساروتن SAROTEN
10 in 1 BLISTER PACK · 15 TABLET in 1 BLISTER PACK in 1 BOX · 100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
Bayer AG(ex Bayer Pharma AG)
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
SWISS GARNIER
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
Sydler
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
ایران دارو
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی جالینوس
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
رامو فارمین
قرص
حح PP
2234 in 1 AMPULE
غذا آوران تست
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 5 BLISTER PACK in 1 BOX
پارس دارو
قرص
آمیتریپتیلین 10 م گ قرص AMITRIPTYLINE 10MG TAB
پارس دارو
قرص
آمیتریپتیلین 25 م گ قرص AMITRIPTYLINE 25MG TAB
پارس دارو
قرص
آمیتریپتیلین 10 م گ قرص AMITRIPTYLINE 10MG TAB
پور سینا
قرص
آمیتریپتیلین 25 م گ قرص AMITRIPTYLINE 25MG TAB
پور سینا
قرص
آمیتریپتیلین-پی اس® 10م گ قرص AMITRIPTYLINE-PS® 10MG TAB
پور سینا
قرص
آمیتریپتیلین-پی اس® 25م گ قرص AMITRIPTYLINE-PS® 25MG TAB
پور سینا
قرص
آمی تریپتیلین AMITRIPTYLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
کارخانجات دارو پخش
قرص
آمیتریپتیلین 100 م گ قرص AMITRIPTYLINE 100MG TAB
کارخانجات دارو پخش
قرص
آمیتریپتیلین 10 م گ قرص AMITRIPTYLINE 10MG TAB
کارخانجات دارو پخش
قرص
آمیتریپتیلین 25 م گ قرص AMITRIPTYLINE 25MG TAB
کارخانجات دارو پخش
قرص
تریپلین TRIPLINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
کارخانجات دارو پخش
قرص
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱آیا آمی‌تریپتیلین اعتیادآور است؟
به‌معنای مواد مخدر نه، اما بدن برخی افراد پس از مدتی به این دارو وابستگی فیزیولوژیک پیدا می‌کند و قطع ناگهانی آن می‌تواند علائمی مانند بی‌خوابی و بی‌قراری ایجاد کند. به همین دلیل، هرگونه توقف مصرف باید به‌تدریج و زیر نظر پزشک انجام شود.
۰۲چرا آمی‌تریپتیلین را معمولاً شب‌ها می‌دهند؟
چون این دارو معمولاً باعث خواب‌آلودگی می‌شود، مصرف آن نزدیک زمان خواب هم از خواب‌آلودگی ناخواسته در طول روز جلوگیری می‌کند و هم می‌تواند به بهترشدن خواب شبانه کمک کند. با این حال، زمان دقیق مصرف را پزشک بر اساس شرایط شما مشخص می‌کند.
۰۳اگر این دارو برای افسردگی است، چرا برای میگرن یا درد عصبی هم تجویز شده؟
آمی‌تریپتیلین علاوه بر اثر ضدافسردگی، بر مسیرهای عصبی دخیل در ادراک درد و سردرد نیز اثر می‌گذارد. به همین دلیل پزشکان گاهی همین دارو را، معمولاً با دوزی متفاوت از دوز ضدافسردگی، برای کنترل درد یا پیشگیری از میگرن تجویز می‌کنند.
۰۴مصرف الکل همراه با این دارو چه خطری دارد؟
الکل اثر خواب‌آور و آرام‌بخش آمی‌تریپتیلین را تشدید می‌کند و می‌تواند هوشیاری، تمرکز و توان رانندگی را به‌شدت کاهش دهد. بهتر است دربارهٔ مصرف الکل در طول درمان با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
۰۵چه مدت طول می‌کشد تا اثر این دارو مشخص شود؟
اثر آرام‌بخشی و کمک به خواب معمولاً از همان روزهای اول محسوس است، اما بهبود خلق و کاهش علائم افسردگی معمولاً چند هفته زمان می‌برد. اگر پس از چند هفته بهبودی حس نکردید یا حالتان بدتر شد، حتماً به پزشک اطلاع دهید.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۴۱ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۹ برند از ۱۰ سازنده، در گروه N06AA09. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.